The strong voice of a great community
Φεβρ 2019

Αγγελος Συργος: Σαβουρ βιβρ διαλγου και επισκψεων

 

Η συνντηση Τσπρα - Ερντογν αυτ την εβδομδα δημιουργε ανησυχες. Υπρχει το αποτυχημνο προηγομενο της επισκψεως Ερντογν στην Αθνα τον Δεκμβριο του 2017. Υπρχουν, μως, και ορισμνοι καννες που διπουν τις επαφς Ελλδος - Τουρκας σταθερ μετ το 1974:

1. Ο διλογος χρειζεται. Οταν το ΠΑΣΟΚ ανλθε στην εξουσα το 1981, δεν θελε διλογο. Με απφαση της Ελλδος, οι (καρκινοβατοσες) συναντσεις των γενικν γραμματων των υπουργεων Εξωτερικν Ελλδος και Τουρκας διεκπησαν. Ακολοθως, ετθη ως προπθεση ελληνοτουρκικο διαλγου η διακοπ των παραβισεων του ελληνικο εναριου χρου για να χρονικ διστημα. Η ανακρυξη του ψευδοκρτους το 1983 θεσε την ταφπλακα σε οποιαδποτε επαφ σε εππεδο πολιτικν ηγεσιν. Τον Μρτιο του 1987 κοντψαμε να φτσουμε σε πλεμο λγω παρεξηγσεων και ελλεψεως διαλων επικοινωνας των εκατρωθεν πολιτικν ηγεσιν. Εκτοτε, η ελληνικ πλευρ συνειδητοποησε τι πρπει να συζητε με την Τουρκα.

2. Διλογος δεν σημανει και επλυση διαφορν. Πολλς φορς το ζητομενο των επαφν και του διαλγου εναι να αντιληφθομε πς σκφτεται η λλη πλευρ με ποιον τρπο μπορον να αρθον παρανοσεις. Η συζτηση, ο διλογος, δεν χει απαραιττως σκοπ την επλυση των διαφορν. Για την ακρβεια, σπανως στοχεει στην επλυση και ακμη σπανιτερα την επιτυγχνει.

3. Η Τουρκα επιδικει να καταγρψει σε διμερς εππεδο λες τις διεκδικσεις της. Οι συζητσεις μεταξ των δο πλευρν δεν διεξγονται υπ ανφελο ουραν. Οι τουρκικς διεκδικσεις σε Αιγαο και Ανατολικ Μεσγειο εναι υπαρκτς και συνεχες. Στχος της τουρκικς πλευρς εναι κατ τις διμερες διαπραγματεσεις να εγερει λα τα θματα που θεωρε τι συνθτουν το φσμα των ελληνοτουρκικν σχσεων και να τα καταγρψει σε διμερς εππεδο.

4. Η Ελλδα πρπει να επιδικει αυστηρ ορισμνη θεματολογα συζητσεων. Η ελληνικ πλευρ μπορε να αντιδρσει στην τουρκικ επιδωξη ανογματος λων των θεμτων μνον μσα απ αυστηρ προετοιμασα της εκστοτε συναντσεως. Πρπει να επιδικει δομημνο διλογο με συγκεκριμνη και απολτως ορισμνη θεματολογα, που να εμποδζει την λλη πλευρ να κινηθε ελεθερα. Κατ τεκμριο προτιμνται θματα αμοιβαου ενδιαφροντος (π.χ. προσφυγικ/μεταναστευτικ).

5. Οι επσημες επισκψεις σε εππεδο κορυφς δεν χρειζεται να εναι συχνς. Τον Μιο του 2004 ο Ερντογν επισκφθηκε επισμως την Ελλδα. Επρκειτο για την πρτη επσκεψη Tορκου πρωθυπουργο στερα απ 52 χρνια. Αντιστοχως η επσημη επσκεψη του Ελληνα πρωθυπουργο στην Τουρκα το 2008 ταν η πρτη μετ το 1959. Αυτ δεν σημανει τι λα αυτ τα χρνια οι ηγτες των δο χωρν απφευγαν ο νας τον λλο. Απλς οι συναντσεις γνονταν σε τρτες χρες στο περιθριο διεθνν συναντσεων. Δεν χρειζεται να εναι συχνς οι συναντσεις ανωττου επιπδου στο δαφος των δο χωρν. Επιπλον, αυτς πρπει να γνονται ταν το κλμα εναι σχετικς καλ. Αντιθτως, ταν οι σχσεις εναι οξυμνες, εναι καλτερο να συναντιονται οι υπουργο Εξωτερικν για να παραμνει ακμη να εππεδο διευθετσεως διαφορν σε περπτωση σοβαρο προβλματος.

Με αυτ τα δεδομνα θα ταν προτιμτερο να επισκεπτταν την Τουρκα ο αναπληρωτς υπουργς Εξωτερικν αντ του πρωθυπουργο. Ο Ερντογν θα επιδιξει, πως και στην Αθνα το 2017, να θσει σο το δυνατν περισστερα θματα. Η ελληνικ διπλωματα πρπει να οριοθετσει εκ των προτρων αυστηρ τη θεματολογα. Τλος, ο πρωθυπουργς πρπει να αποφγει να συζητσει, ελαφρ τη καρδα, θματα πως η μειοντητα στη Θρκη.

* Ο κ. Αγγελος Μ. Συργος εναι αναπληρωτς καθηγητς Διεθνος Δικαου και Εξωτερικς Πολιτικς στο Πντειο Πανεπιστμιο.