The strong voice of a great community
2018

«Απναντι στην αμερικανικ ισχ, η Μσχα δεν μπορε παρ διπλωματικος λεονταρισμος»

 

Τη διψευση των λεονταρισμν της Μσχας ανδειξε περτρανα η δυτικ επθεση στη Συρα, δηλνει στο Liberal απ την Κωνσταντινοπολη, που βρσκεται και διδσκει στο πανεπιστμιο Kadir Has, ο Κστας Υφαντς απ το Πντειο.
Και εξηγε τι η αντδραση της Μσχας δεν αποτλεσε κπληξη, αφο παρ’ τι το πυρηνικ της οπλοστσιο της επιτρπει να διεκδικε θση στην παγκσμια τξη, εντοτοις η στρατιωτικ της ισχ εναι υπερτιμημνη, και πντως χι ττοια, στε να χει δυναττητα να ακυρσει αμερικανικς ευρωπακς πρωτοβουλες.
«Μπορε το χτπημα των ΗΠΑ στη Συρα να ερμηνεεται απ κποιους ως πολ κακ για το τποτα, εντοτοις η επμενη φορ, αν το επιλξει η Ουσιγκτον, μπορε να εναι πολ κακ για πολλος», τονζει με νημα ο κ. Υφαντς.
Ακτινογραφντας την επμενη ημρα στη Συρα, σημεινει τι αν και πρωταγωνιστς, πως σαντ, Μσχα, Τεχερνη, δεν χουν χσει τις προηγομενες θσεις τους, ωστσο εναι πλον σαφς τι κανες δεν μπορε να φιλοδοξε τι θα σχεδισει το αριο της χρας, αγνοντας τις προτιμσεις της Ουσιγκτον και ισχυρν ευρωπακν παραγντων.
Ερμηνεοντας τις αντιδρσεις στην Κωνσταντινοπολη, που και ο διος βρσκεται, επισημανει τι η επθεση κρατ ζωνταν το «ραμα» της Τουρκας για πιο παρεμβατικ ρλο στο Συριακ, και της ανογει μια πρτα για βελτωση των σχσεν της με ΗΠΑ και Ευρπη. «Μχρι εκε μως. Η Τουρκα δεν εναι σε θση να επηρεσει εξελξεις που εκφεγουν των πραγματικν δυνατοττων της», αναφρει χαρακτηριστικ.
Σχετικ με τον φβο αξησης των προσφυγικν ρον στα νησι του Αιγαου, εξηγε τι αυτ δεν θα προλθει απ την αμερικανικ επιχερηση, σο απ μια τυχν επιδενωση των ευρωτουρκικν σχσεων, και δεν κρβει τον προβληματισμ του κατ πσο η Ελλδα ετοιμζεται για να κακ σενριο, και για την αποσυμφρηση των δομν φιλοξενας στο ΒΑ Αιγαο.

Συνντευξη στον Γιργο Φιντικκη

– Στον απηχο της πυραυλικς επθεσης στη Συρα, κθε να απ τα δο στρατπεδα κνει το δικ του απολογισμ, με τη Δση να υποστηρζει τι πτυχε το σκοπ της, δηλαδ μια αυστηρ προειδοποηση σε Δαμασκ και Μσχα, και τις δο τελευταες να αναδεικνουν τι αναχαιτστηκαν οι περισστεροι πραυλοι. Τι κρατμε απ αυτ την επιχερηση;

Καταρχν, καλ εναι πλον να συνηθσουμε την ιδα τι οι δηλσεις και τα tweets του Αμερικανο Προδρου δεν εκφρζουν τποτε παραπνω απ τις στιγμιαες παρορμσεις ενς ηγτη που η στρατηγικ του αντληψη εναι μλλον περιορισμνη.
Αν λοιπν «αγνοσουμε» την ρητορικ του Προδρου Τραμπ τις προηγομενες ημρες, μπορομε να πομε τι η αντδραση των ΗΠΑ και της Δσης στην χρση χημικν πλων ταν εξαιρετικ μελετημνη. Οι ΗΠΑ, η Βρετανα και η Γαλλα σχεδασαν και εκτλεσαν να στρατιωτικ χτπημα που απ κθε ποψη – και ευτυχς – υπρξε μετρημνο, αναλογικ και απολτως στοχευμνο.
Η Δση επδειξε τον αυτοπεριορισμ που πρεπε δεδομνων των συνθηκν και δεδομνης της λλειψης στρατηγικς που χαρακτηρζει τις αμερικανικς προτιμσεις στην Συρα μετ την ττα του Ισλαμικο Κρτους.

– Συμφωνετε τι αν και χαμηλο ρσκου κνηση, που δεν περιελμβανε οτε δυνμεις στο δαφος, οτε χτυπματα σε ρωσικος ιρανικος στχους, εντοτοις αυτ διψευσε τις απειλς της Μσχας που απειλοσε τι θα απαντσει με επιθσεις στα σημεα εκτξευσης των πυραλων;

Προφανς για σους χουν στοιχειδη εξοικεωση με τους διεθνες συσχετισμος η αντδραση της Μσχας δεν αποτελε κπληξη. Η Ρωσα χει την υλικ ικαντητα να συμβλει στην ττα της συριακς αντιπολτευσης και του Ισλαμικο Κρτους εν τη απουσα των αμερικανικν δυνμεων αλλ απναντι σε μια αμερικανικ επιχερηση προβολς ισχος δεν μπορε να κνει τποτε παρ μνο διπλωματικος λεονταρισμος.
Η στρατιωτικ ισχς της Ρωσας εναι ασφαλς μεγλη, αλλ χι ττοια που να ακυρσει αμερικανικς ευρωπακς πρωτοβουλες. Το πυρηνικ οπλοστσιο επιτρπει στην Μσχα να διεκδικε θση στο τραπζι της παγκσμιας τξης αλλ το μνο που μπορε να κνει εναι να περιορζει την επιρρο Δσης εκε που η τελευταα δεν θεωρε τι το διακβευμα εναι σημαντικ.
Ο ακρωτηριασμς της Ουκρανας εχε ως αποτλεσμα την στθμευση ΝΑΤΟικν στρατευμτων στην Βαλτικ. Απλ η Ρωσα δεν μπορε να ανταγωνιστε τις ΗΠΑ. Η Ρωσικ οικονομα εναι μικρτερη απ αυτν οποιασδποτε σημαντικς Δυτικς χρας. Η οικονομα της βασζεται σχεδν αποκλειστικ στην ενργεια χωρς καμα ξια λγου βιομηχανικ βση. Σκεφτετε τι ο αμυντικς της προπολογισμς εναι μικρτερος απ την αξηση των αμυντικν δαπανν των ΗΠΑ για το 2018. Τα συναλλαγματικ αποθματα της Ρωσας εναι μικρτερα απ τον ετσιο αμυντικ προπολογισμ του Πενταγνου. Η Μσχα δεν χει καννα σημαντικ σμμαχο ο οποος θα την στριζε σε μια αντιπαρθεσ της με την Δση.
Ακμα και η παρουσα της Μσχας στην Μση Ανατολ μετ την στρατιωτικ εμπλοκ της στον Συριακ πλεμο δεν της προσδδει καννα στρατηγικ πλεονκτημα. σοι υπερτιμον αυτ την παρουσα, ας προσπαθσουν να απαντσουν σε να απλ ερτημα: Σε ποιο ζτημα η επιρρο της Ρωσας στην ευρτερη Μση Ανατολ (με την εξαρεση του Ιρν και της Συρας) θα μποροσε να θεωρηθε μεγαλτερη απ αυτν της Δσης ( της Κνας);

– Παρ’ λα αυτ, εναι πιθαν να δομε μια κλιμκωση, ηθελημνη μη, τις επμενες ημρες που να ξεφεγει απ τον λεγχο;

Η επιχερηση ταν ττοια που δεν αναγκζει την Ρωσα και το Ιρν να αντιδρσουν. Σγουρα θα υπρξει οξεα φραστικ αντδραση, μως λλου εδους αντδραση εναι μλλον απθανη καθς η κλιμκωση πρωτστως δεν συμφρει την Ρωσα και το Ιρν.
Ευτυχς, επικρτησε η αντληψη του Αμερικανο Υπουργο μυνας Τζιμ Μτις – αμφιβλλω αν υπρχε και λλη που να εκφρστηκε στο Συμβολιο Εθνικς Ασφλειας των ΗΠΑ – που υποστριξε τι η κλιμκωση της σγκρουσης με Ρωσικς, Ιρανικς και Αμερικανικς μονδες σε ττοια εγγτητα στο δαφος πρεπε να αποφευχθε ως αποτλεσμα της επιχερηση.
Ομως η επθεση per se στλνει να σημαντικ μνυμα τι η Δση δεν θα ανεχθε την χρση χημικν πλων. Δεν μπορε να υπρξει ανοχ σε ττοιες πρξεις!
Απ την λλη, η επθεση δεν αλλζει τις ισορροπες στο δαφος αλλ μπορε να αναγκσει την Ρωσα και το Ιρν να επμβουν σιωπηρ στε η χρση πλων μαζικς καταστροφς να μην επαναληφθε απ το καθεστς σαντ. Προφανς, θα υπρξουν πολιτικς και διπλωματικς συνπειες που μως δεν θα πρπει κανες να βιαστε να υπερτιμσει.

– Ββαια η αμερικανδα πρσβειρα στον ΟΗΕ δλωσε χθες τι οι ΗΠΑ, εναι τοιμες για νο χτπημα αν ο σαντ χρησιμοποισει ξαν χημικ αρια…

Στην πρξη οι ΗΠΑ υπενθμισαν σε λους τι ναι μεν δεν θλουν να εμπλακον με προσωπικ στο δαφος, αλλ εναι η μνη δναμη που εναι σε θση ανα πσα στιγμ να πλξει στχους με τση μεγλη νεση και ισχ.
Και μπορε το χτπημα να ερμηνευτε ως "πολ κακ για το τποτα" αλλ η επμενη φορ - αν το επιλξει η Ουσιγκτον - μπορε να εναι «πολ κακ για πολλος».
– Πως σχολιζετε τη χθεσιν συνεδραση του Συμβουλου Ασφαλεας του ΟΗΕ, που η Μσχα δεν κατφερε να υιοθετηθε το σχδιο απφασης που κατθεσε και στο οποο καταδικζονταν τα αεροπορικ πλγματα στη Συρα;
Ηταν απολτως αναμενμενη, και ταν αυτ ακριβς που σας λεγα νωρτερα. Το κεμενο δεν συγκντρωσε τις εννα ψφους που απαιτονταν για την γκρισ του, γιατ η Ρωσα εναι απομονωμνη.
Πρτα απ λα εναι αστεο και ακραα υποκριτικ να κατηγορε η Ρωσα τις ΗΠΑ, την Γαλλα και την Βρετανα για παραβαση του Διεθνος Δικαου επειδ δεν υπρξε απφαση του Συμβουλου Ασφαλεας του ΟΗΕ. Της Ρωσας που εναι υπεθυνη για τον ακρωτηριασμ της Ουκρανας, και που βρσκεται στην Συρα πρα και ξω απ κθε ννοια διεθνος νομιμτητας στηρζοντας να καθεστς που εναι υπεθυνο για τον θνατο εκατοντδων χιλιδων αμχων και τον εκτοπισμ εκατομμυρων.
Οι σχσεις Ρωσας και Δσης εναι σε σχεδν ελεθερη πτση εδ και αρκετ καιρ, και αυτ συνεχζεται με ακμη μεγαλτερη πλον νταση. Σε μεγλο βαθμ υπεθυνος για αυτ εναι ο Πρεδρος Ποτιν. Ο οποος δυστυχς οδηγε μια μεγλη χρα σε εθνικιστικ παροξυσμ και περεταρω παρακμ.
– Πως φαντζεσθε επομνως την επμενη ημρα στη Συρα;
Δεν χρειζεται μεγλη φαντασα. Ο περιορισμνος χαρακτρας της επιχερησης και η φροντδα να μην υπρξουν θματα σημανουν τι δεν αλλζει ο χρτης πως χει διαμορφωθε μχρι τρα. Αντθετα με πολλς εκτιμσεις δεν χουμε κλιμκωση.
Επαναλαμβνω τι η Δση στλνει να διττ μνυμα. Απ την μα τι η χρση πλων μαζικς καταστροφς δεν θα γνει ανεκτ και απ την λλη ακμη και αν η αμερικανικ στρατιωτικ παρουσα εναι ελχιστη, η επιλογ προβολς συντριπτικς ισχος παραμνει στην αμερικανικ ατζντα. Και αυτ σημανει τι καννας δεν μπορε να φιλοδοξε τι θα σχεδισει την επμενη ημρα της Συρας αγνοντας τις προτιμσεις της Ουσιγκτον και ισχυρν ευρωπακν παραγντων.
– Δεδομνου τι βρσκεστε στη Κωνσταντινοπολη και χετε μεση εικνα της τουρκικς σκηνς, πως γινε δεκτ στη Τουρκα η δυτικ επθεση κατ της Συρας; Εκτιμ η Τουρκα τι αυτ η κνηση ενισχει την ισχ και τις θσεις της στην ευρτερη περιοχ;
Για την Τουρκα εναι μια θετικ εξλιξη. Για την γκυρα, η επθεση κρατ ζωνταν το ζτημα της επμενης μρας. Παρ λη την συνεννηση με το Ιρν και την Ρωσα, για την Τουρκα κθε εξλιξη που θα μποροσε να χει ως αποτλεσμα την αποδυνμωση του σαντ εναι ευπρσδεκτη.
Επιπλον, εξουδετερνει στω και προσωριν τις πισεις της Μσχας για τερματισμ της τουρκικς επιχερησης εναντον των Κορδων της Συρας και ανογει μα πρτα για βελτωση των σχσεων με τις ΗΠΑ και την Ευρπη. Μχρι εκε, μως. Η Τουρκα δεν εναι σε θση να επηρεσει εξελξεις που εκφεγουν των πραγματικν δυνατοττων της.

– Τλος τι σημανει η εξλιξη αυτ για την Ελλδα και τα εθνικ μας θματα, πως και για την Κπρο;

Εφσον η επθεση δεν στηρζεται σε μα στρατηγικ επιστροφς των ΗΠΑ στην Συριακ σγκρουση δεν υπρχει κποια ευρτερη εππτωση για την χρα μας. Τα ζητματα που μας απασχολον και χουν να κνουν με τον Τουρκικ αναθεωρητισμ δεν επηρεζονται απ ττοιας κλμακας επιχειρσεις.

– Εκτιμτε τι θα αυξηθον οι προσφυγικς ρος;

χι ως αποτλεσμα της αμερικανικς επιχερησης. Μλλον η χρση πλων μαζικς καταστροφς απ το καθεστς και η ανοχ σε αυτ τη χρση της Ρωσας και του Ιρν θα μποροσε να οδηγσει σε νο κμα μαζικς εξδου απ την Συρα.
Σε κθε περπτωση υπρχουν εκατομμρια προσφγων στην Τουρκα και μια συμφωνα μεταξ γκυρας και Βρυξελλν που μπορε να καταρρεσει αν οι ευρωτουρκικς σχσεις δεν βελτιωθον.
Και το ερτημα για εμς εναι πσο ετοιμαζμαστε για να κακ σενριο και τι γνεται με την αποσυμφρηση των δομν φιλοξενας προσφγων του βορειοανατολικο Αιγαου και κυρως της Λσβου.


* Ο κ. Κστας Υφαντς εναι Αναπληρωτς Καθηγητς Διεθνν Σχσεων στο Πντειο Πανεπιστμιο και Επισκπτης Καθηγητς στο Πανεπιστμιο Kadir Has στην Κωνσταντινοπολη.